donderdag 11 juli 2019

Deel je verdriet

Eind vorige maand was op televisie een indrukwekkende DWDD Summerschool te zien. Femke van der Laan vertelde over haar ervaringen in het rouwproces en hield een pleidooi voor verdriet. "Deel je verdriet en praat erover met anderen." De dagen na de uitzending las ik op social media veel reacties over deze uitzending. De algemene tendens was dat mensen het met Femke eens waren en dat verdriet gedeeld moest worden.

Ik vind dat een mooie gedachtegang en ik ben er zeker voorstander van. Iemand dierbaars verliezen is zo heftig... Daar kun je heel wat steun bij gebruiken. Tegelijkertijd vraag ik me af of er in onze maatschappij ruimte is om je verdriet te delen. Mensen hebben het druk met werken, familie, vrienden... en wie weet wat nog meer. Het leven gaat gewoon door voor de rest van de wereld, terwijl voor jou de tijd even stil blijft staan als je een dierbare bent verloren. Je moet wel door, maar soms wil je dat alles even stil blijft staan (of dat je zelfs even terug in de tijd kan). Je bent niet meer dezelfde als eerst. Er mist iets in je leven en dat komt nooit meer terug. Maar hoe leg je dat aan iemand uit? Hoe lang kun je met anderen over je verdriet praten? Waar vind je de woorden om uit te leggen hoe lastig sommige dagen zijn, hoe je dan even niets wil maar dan wel door moet gaan?

Praten over je verdriet is belangrijk; dat weet ik inmiddels uit ervaring. Toch merk ik dat het soms lastig is om over mijn verdriet te beginnen. Ik weet niet of mensen erop zitten te wachten en ik vind het af en toe moeilijk om te verwoorden hoe ik me voel.
Het afgelopen jaar heb ik wel van alles geleerd. Een dag die je van tevoren als moeilijke zag, kan meevallen... en andersom. Op de meest vreemde momenten kun je overvallen worden door je verdriet (het schoonmaken van de vriezer of het onverwachts halen van een ijsje, om eens twee voorbeelden te noemen). Steun vind je in de meest kleine dingen en kan uit onverwachte hoek komen. Soms heb je gewoon een dag voor jezelf nodig en sluit je je als het ware af voor de rest van de wereld. Ik denk regelmatig aan de wijze woorden van mijn tante: "Je zult je vader altijd blijven missen en het verdriet zal altijd blijven, maar de pijn die je er nu bij voelt wordt minder."